Samarqanddagi Ulug‘bek rasadxonasi
Samarqandning asosiy diqqatga sazovor joylari bilan allaqachon tanishib chiqqan sayohatchilar boshqa qiziqarli joylarni ko‘rish uchun ko‘pincha shahar markazidan uzoqroqqa boradilar. Shunday lokatsiyalardan biri — Ulug‘bek rasadxonasidir.
Samarqanddagi Ulug‘bek rasadxonasi: nimalarni ko‘rish mumkin
Mirzo Ulug‘bek Amir Temurning nabirasi, Samarqand hukmdori bo‘lgan hamda yetuk olim va davlat arbobi hisoblangan. U yoshligidanoq ilm-fan bilan shug‘ullana boshlagan, bunga otasi tomonidan to‘plangan boy kutubxona yordam bergan.
Ulug‘bek Samarqandga yetuk olimlarni jalb qilgan. Ularning yordami bilan hukmdor o‘z davri uchun noyob bo‘lgan rasadxona barpo etgan. Obyekt qurilishi taxminan uch yil davom etgan. Inshoot uch qavatli bo‘lib, u kamida 30 yil xizmat qilishi kerak edi.
Aslini olganda, Ulug‘bek rasadxonasi hozir o‘zining asl qiyofasida mavjud emas. Bu joyni sobiq rasadxona o‘rnidagi muzey majmuasi deb atash mumkin. Ulug‘bekning o‘zi o‘ldirilgan, rasadxona esa vayron qilingan. Hozirda qadimiy inshootdan faqat sekstant (yoki kvadrant) deb ataluvchi o‘lchov asbobining qoldiqlari bo‘lgan kichik pavilyon saqlanib qolgan.
Yaqin atrofda o‘rta asrlar Samarqandi tarixini ochib beruvchi ko‘plab eksponatlarni ko‘rish mumkin bo‘lgan kichik ko‘rgazma maydoni joylashgan.
Aytgancha, Samarqandda Mirzo Ulug‘bekni eslatuvchi yana bir nechta qiziqarli joylar mavjud. Olimning o‘zi Go‘ri Amir maqbarasida dafn etilgan, Registon maydonida esa uning sharafiga nomlangan ulkan madrasa bor.
